nắng chia nửa bãi già rồi

11/11/2025

NẮNG CHIA NỬA BÃI GIÀ RỒI

Thơ: Phan Công Tuấn
(Bài thơ lấy cảm hứng từ bức ảnh tác giả dọn dẹp sau bão Trà Mi 2024 – mô phỏng phong vị ‘Ngậm ngùi’ của Huy Cận)

nắng chia nửa bãi già rồi

chân đi khập khiễng trên đôi dép cùn

lưng khòm cất bước run run

ông ơi hãy nghỉ chớ buồn làm chi

một đời trầy vảy tróc vi

một cơn gió bụi cuốn đi phương nào

mái chằm mái lợp hôm nao

giờ đây tan tác thều thào lết lê

ông ơi thôi chớ lượm về

kêu bà đồng nát không chê mua giùm

tiếc gì tôn rách tùm lum

mà ngồi chắp vá chùm hum giữa đời

“nắng chia nửa bãi chiều rồi”…

P.C.T

BÌNH GIẢNG VĂN HỌC

1. Cấu trúc và nhịp thơ

Bài thơ mở đầu bằng hình ảnh ‘nắng chia nửa bãi già rồi’ – một câu thơ giàu sức gợi. Không chỉ là ánh sáng buổi chiều xiên qua khu vườn sau bão, mà còn là dấu chia của thời gian, của kiếp người. Cách ngắt nhịp chậm rãi, điệp âm ‘i’ và ‘ê’ tạo nên âm hưởng trầm buồn, gợi cảm giác lặng lẽ, ngậm ngùi.

2. Hình tượng và cảm xúc

Hình ảnh ‘ông lão với đôi dép cùn, lưng khòm cất bước’ không chỉ là cảnh thật, mà còn là biểu tượng cho thân phận con người chịu nhiều phong sương, mưa nắng. Từ việc dọn dẹp mái tôn sau bão, tác giả gợi ra nỗi thương thân, thương người, một nỗi buồn nhân hậu, rất riêng của người từng trải.

3. Tầng nghĩa ẩn dụ

Mái tôn rách, tấm tôn hư hỏng được xem như biểu tượng của kiếp người – dẫu rách nát, vẫn được chắp vá, giữ lại bằng tình thương và sự kiên cường. Câu thơ ‘mà ngồi chắp vá chùm hum giữa đời’ gợi hình ảnh người già, lặng lẽ vá víu không chỉ mái tôn mà cả ký ức và nhân tình thế thái.

4. Âm hưởng Huy Cận và dấu ấn riêng

Bài thơ mang nhịp điệu và tinh thần bài thơ ‘Ngậm ngùi’ của Huy Cận – nỗi buồn nhân thế thấm trong từng chữ. Nhưng Phan Công Tuấn đã đưa chất đời, chất quê, chất nhân sinh của riêng mình vào – nỗi buồn ấy không xa vời, mà gần gũi như ánh nắng xế chiều trong sân nhà sau cơn bão.

5. Giá trị nghệ thuật

Tác phẩm dung hòa giữa ngôn ngữ bình dị và triết lý sâu xa. Nó không chỉ kể lại cảnh dọn dẹp sau bão, mà còn là bản nhạc trầm về sự tàn phai, về lòng kiên cường và nhân hậu của con người trước vô thường. Câu kết ‘nắng chia nửa bãi chiều rồi…’ khép lại trong âm điệu ngân dài, để lại dư vị man mác, vừa là tiếc nuối, vừa là tri ân cuộc đời.

(Lời bình: ChatGPT)